O‘zbekiston Raqamli sog‘liqni saqlash platformasi
0.10.0 - draft
This page is part of the Uzbekistan Digital Health Platform (v0.10.0: Releases Draft) based on FHIR (HL7® FHIR® Standard) v5.0.0. This is the current published version. For a full list of available versions, see the Directory of published versions
Ushbu sahifa qo‘llanma yozilgan asl manba tilidan tarjimalarni o‘z ichigaoladi. Ushbu tarjimalar haqidagi ma’lumot va ularga fikr bildirish bo‘yichako‘rsatmalarni bu yerda topishingiz mumkin.
Ushbu komponentlar bir-biri bilan qanday bog'langanini sahifa oxiridagi komponentlararo resurs arxitekturasi diagrammasida ko'rishingiz mumkin.
< bu xizmat bo'yicha qisqacha tavsif keyinchalik qo'shiladi \>
"Qon resurslarini boshqarish" komponenti Digital Health Platform doirasida qon va qon komponentlarini standartlashtirilgan tarzda boshqarish uchun yaratilmoqda. U zaxiralar haqidagi ma'lumotlarning bir-biriga mos kelmasligi, muassasalar o'rtasida so'rovlar va taqsimotni boshqarishdagi qiyinchiliklar hamda qon dozasi qanday ishlatilganini kuzatish imkoniyatining cheklanganligi bilan bog'liq muammolarni hal qiladi.
"Qon resurslarini boshqarish" komponenti quyidagilarni ta'minlaydi:
Qon topshirish jadvallari ushbu qo'llanmada allaqachon modellashtirilgan. UZ Core PlanDefinition to'liq qon topshirish jadvalini focus qo'llanish konteksti orqali belgilaydi, UZ Core Group esa qon topshirishning maqsadli guruhlarini hamda qon topshirishni yakunlagan va yakunlamagan donorlar kogortalarini saqlaydi.
Donorlar va topshirilgan qonni laboratoriya tekshiruvidan o'tkazishni "Laboratoriya" komponenti bajaradi; "Qon resurslarini boshqarish" esa laboratoriya funksionalligini takrorlamasdan, uning natijalaridan foydalanadi. Qonni tashish va logistikasi hamda qon topshirish uchun vaqtni band qilish komponent doirasiga kirmaydi.
Elektron tibbiy yozuvlar (CHR) komponenti Yagona raqamli sog'liqni saqlash platformasi (DHP) doirasida bemorlarning strukturalashtirilgan tibbiy ma'lumotlarini markazlashtirilgan tarzda saqlash, qayta ishlash va almashish uchun mo'ljallangan.
CHR klinik yozuvlarni HL7 FHIR® xalqaro spetsifikatsiyasiga muvofiq standartlashtirilgan tarzda yuritishni ta'minlaydi hamda Asosiy ma'lumotlarni boshqarish (MDM), Metama'lumotlar va xavfsizlikni boshqarish (MSM) komponentlari, shuningdek tashqi tibbiy axborot tizimlari (MIS, LIS, RMIS va boshqalar) bilan to'liq interoperabellikni ta'minlaydi.
CHR komponentining asosiy maqsadlari:
"Laboratoriya" komponenti Digital Health Platform doirasida laboratoriya ma'lumotlarini standartlashtirilgan tarzda boshqarish uchun yaratilmoqda. U ma'lumotlarni markazlashtirilmagan holda saqlash, formatlarning mos kelmasligi va natijalar bilan ishlashning yagona jarayoni mavjud emasligi bilan bog'liq asosiy muammolarni hal qiladi.
"Laboratoriya" komponenti quyidagilarni ta'minlaydi:
Laboratoriya tekshiruvini tayinlashdan natijani olishgacha jarayoni ushbu resurslar bir-biriga qanday bog'lanishini ko'rsatadi - tayinlashdan namuna olish orqali e'lon qilingan hisobotgacha.
Ma'lumotlarni boshqarishning asosiy xizmati raqamli sog'liq platformasining (DHP) asosiy komponentidir. U turli tibbiy axborot tizimlaridan (MIS) olingan ma'lumotlarni birlashtirish, standartlashtirish va markazlashtirilgan saqlashni ta'minlaydi. Platforma yadrosi tarkibida ishlaydigan MDM barcha ulangan raqamli sogʻliqni saqlash xizmatlari uchun yagona ishonchli manba boʻlib xizmat qiladi. Bu milliy tizimda maʼlumotlarning uzluksizligi, aniqligi va mosligini kafolatlaydi.
Asosiy funktsiyalari:
MDM xizmati maʼlumotlarning oʻz vaqtida, ishonchli va mavjud boʻlishini taʼminlaydi; samarali muvofiqlashtirishni, normativ talablarga rioya etilishini hamda sifatli tibbiy yordam koʻrsatish uchun axborot xavfsizligini qoʻllab-quvvatlaydi. MDM yozuvlarni solishtirish va dublikatlarni aniqlash uchun foydalanadigan identifikatorlar Identifikator tizimlari sahifasida belgilangan.
MDM xizmati oddiy yordamchi modul emas, balki Oʻzbekistonning raqamli sogʻliqni saqlash transformatsiyasining asosi hisoblanadi. U maʼlumotlar sifatini, oʻzaro ishlash imkoniyatini (interoperabellikni) va xavfsizlikni taʼminlaydi hamda DHP doirasida tashabbuslarni amalga oshirishni qoʻllab-quvvatlaydi. Xalqaro standartlarga asoslangan va milliy tizimlar bilan integratsiyalashgan MDM'ning ishlab chiqilishi va joriy etilishi raqamli sogʻliqni saqlash ekotizimini barqaror va kengaytiriladigan tarzda shakllantirishga xizmat qiladi.
Yagona raqamli sogʻliqni saqlash platformasini (DHP) ishlab chiqish doirasida ushbu xizmat maʼlumotlarni himoya qilish, ularning tavsifini standartlashtirish va kirish huquqini nazorat qilish mexanizmlarini joriy etishda muhim rol oʻynaydi.
Ushbu xizmatni ishlab chiqish va joriy etish DHP doirasida saqlanadigan va qayta ishlanadigan maʼlumotlarni tavsiflash, tuzilmalashtirish, himoya qilish va audit qilish jarayonlarini standartlashtirish, shuningdek, axborot xavfsizligi, shaxsiy maʼlumotlarni himoya qilish va sogʻliqni saqlashni tartibga solish sohasidagi qonunchilik talablariga muvofiqlikni taʼminlash zarurati bilan belgilanadi.
Metamaʼlumotlar va Axborot xavfsizligini boshqarish xizmatining maqsadi quyidagilardan iborat:
Metamaʼlumotlar xizmati quyidagi hollarda qoʻllaniladi:
Axborot xavfsizligini boshqarish xizmati shaxsiy tibbiy maʼlumotlar bilan ishlash zarur boʻlgan hollarda qoʻllaniladi, jumladan:
Platforma taqdim etadigan endpointlar va mijoz ularda autentifikatsiyani qanday amalga oshirishi API kirishi sahifasida tavsiflangan.
"Hamshiralik ishi" komponenti hamshiralik yordamini tashkil etish, rejalashtirish, ko'rsatish va hujjatlashtirish uchun mo'ljallangan bo'lib, unda aholini patronaj (uyga tashrif) asosida kuzatishga alohida e'tibor qaratiladi. U patronaj hamshiralari, birlamchi bo'g'in shifokorlari hamda bemorlarga ambulator sharoitda va uyda yordam ko'rsatuvchi poliklinika mutaxassislarini raqamli qo'llab-quvvatlaydi.
Komponent quyidagilarni ta'minlaydi:
Patronaj tashrifi o'tkaziladigan maqsadlar - vaksinatsiyadan keyingi va tug'ruqdan keyingi patronaj, reproduktiv yoshdagi ayollar patronaji, profilaktik ko'rik, surunkali kasalliklarni dispanser kuzatuvi va uyda statsionar yordam - ushbu qo'llanmada skrining va uyga tashrif kodlari sifatida e'lon qilingan hamda UZ Core ServiceRequest profilining code elementida qo'llaniladi.
Hamshiralik tashriflarini rejalashtirishni "Qabulga yozish va jadvalni boshqarish" komponenti bajaradi.
PHJM xizmati bemorning raqamli "yoʻlini" belgilaydi — dastlabki murojaatdan davolash epizodining yakuniy natijasigacha, oraliq kuzatuvlar, klinik tayinlovlar va oʻzaro taʼsirlarni ham oʻz ichiga olgan holda. Xizmatning maqsadi — Yagona raqamli sogʻliqni saqlash platformasi (UDHP) doirasida bemorning davolanish jarayonini uzluksiz, tuzilmaviy va ishonchli tarzda qoʻllab-quvvatlash, quyidagilar orqali:
bemorga oid barcha asosiy klinik hodisalarni yagona zanjirga integratsiya qilish: murojaatlar, tashxislar, kuzatuvlar, davolash, epizodlar va natijalar;
FHIR resurslaridan foydalanib maʼlumotlarni standartlashtirilgan saqlash va sogʻliqni saqlash tashkilotlari, tibbiy axborot tizimlari (MIS) hamda platforma oʻrtasida bogʻlash;
bemor, shifokor va administrator uchun davolashning yagona manzarasini taqdim etish — mashina oʻqiy oladigan, tahliliy va vizual shakllarda.
PHJMning asosiy vazifalari va qoʻllanish holatlari:
Bemor yo'li (Episode of Care) jarayoni EpisodeOfCare, Encounter va ularga qayd etiladigan klinik resurslar bir-biriga qanday bog'lanishini ko'rsatadi.
Elektron retsept va dori vositasini berish jarayoni ushbu komponentning Texnik loyihasi tayyorlanayotgan vaqtda retsept yozish va dori vositasini berish qanday modellashtirilishini tavsiflaydi.
"Yo'llanmalar" komponenti Yagona raqamli sog'liqni saqlash platformasi (DHP) doirasida bemor yo'llanmalarini shakllantirish, uzatish, bajarish va monitoring qilish jarayonlarini markazlashtirilgan tarzda boshqarish uchun mo'ljallangan.
Komponent quyidagilarni ta'minlaydi:
Yo'llanma yettita o'lcham bo'yicha tasniflanadi: maqsadi (diagnostik, davolash, konsultatsiya, gospitalizatsiya, reabilitatsiya), tibbiy yordam darajasi (birlamchi, ikkilamchi, uchlamchi), shoshilinchlik darajasi (favqulodda, shoshilinch, rejali), xizmat ko'rsatish usuli (shaxsan yoki telemeditsina orqali), natijasi, xizmatni qo'llab-quvvatlash (transport, gospitalizatsiya yoki bemorni boshqa joyga o'tkazmaslik) va moliyalashtirish. Maqsadi ServiceRequest.category elementida, shoshilinchlik darajasi esa ServiceRequest.priority elementida ko'rsatiladi; tibbiy yordam darajasi, xizmat ko'rsatish usuli, moliyalashtirish hamda gospitalizatsiya yoki transportga ehtiyoj kengaytmalarda saqlanadi.
Yo'llanmaning o'zi ServiceRequest resursi bo'lib, u jarayon uchun asosiy ishonchli manba hisoblanadi. Yo'llanma davlat sug'urtasi hisobidan moliyalashtirilganda platforma qo'shimcha ravishda kelishish Task resurslari zanjirini - oilaviy shifokor, mutaxassis, hududiy komissiya, respublika komissiyasi, sug'urta jamg'armasi, gospitalizatsiya - yaratadi; bu zanjir bosqichlarni boshqaradi va ularning har biridagi muddatni nazorat qiladi. Boshqa moliyalashtirish shakllarida Task yaratilmaydi. Task resurslarini platformaning o'zi biznes hodisalariga javoban ochadi va yopadi; ular uchun alohida foydalanuvchi interfeysi nazarda tutilmagan. Yo'llanmaning bajarilishi unga reference saqlovchi Encounter, Procedure, DiagnosticReport, Observation yoki Composition resursi sifatida qayd etiladi va yo'llanma faqat o'z toifasiga mos klinik tasdiq mavjud bo'lgandagina yakunlanadi. Elektron yo'llanmaning hayot sikli ushbu bog'lanishlarni, kelishish zanjirini va status qoidalarini to'liq bayon qiladi.
Komponent tibbiy yordam ko'rsatishni muvofiqlashtirishning muhim elementi hisoblanadi hamda bemorni davolashning uzluksizligini va jarayon ishtirokchilari o'rtasidagi o'zaro hamkorlikning shaffofligini ta'minlaydi.
"Reimbursatsiya" komponenti klinik, ma'muriy va ijtimoiy-iqtisodiy ma'lumotlar integratsiyasi asosida tibbiy xizmatlar xarajatlarini qoplash jarayonlarini avtomatlashtirish uchun mo'ljallangan, jumladan:
Komponent Davlat tibbiy sug'urta jamg'armasi tomonidan reimbursatsiya so'rovlarini qayta ishlash uchun zarur bo'lgan bemorning tibbiy ma'lumotlari va ko'rsatilgan tibbiy xizmatlar haqidagi ma'lumotlarning markazlashtirilgan agregatori vazifasini bajaradi. U DHP'ning turli domenlaridan ma'lumotlarni birlashtiradi hamda ularni Davlat tibbiy sug'urta jamg'armasiga muvofiqlashtirilgan tarzda qayta ishlash va uzatishni ta'minlaydi.
Asosiy vazifalari:
SHIF va u bilan shartnoma tuzgan tashkilotlar qanday identifikatsiya qilinishi To'lovchini identifikatsiya qilish sahifasida tavsiflangan.
"Skrining jadvallarini boshqarish" komponenti O'zbekiston Respublikasining milliy sog'liqni saqlash tizimi doirasida skrining tadbirlarini markazlashtirilgan tarzda boshqarish uchun yagona raqamli servisni yaratish maqsadida ishlab chiqilmoqda. Komponentning vazifasi skrining tekshiruvlarini rejalashtirish, tayinlash, o'tkazish va monitoring qilishni avtomatlashtirish hamda aholi orasida kasalliklar va xavf omillarini o'z vaqtida aniqlashni ta'minlashdan iborat.
Komponent quyidagilarni ta'minlaydi:
So'rovnomalarning o'zi hamda ularni ko'rsatish va to'ldirish tartibi So'rovnomalar sahifasida tavsiflangan.
"Ta'minot" komponenti Digital Health Platform doirasida tibbiy uskunalar va kritik tibbiy zaxiralar haqida yaxlit manzarani shakllantirish hamda undan sog'liqni saqlash tashkilotlaridagi operativ ishda ham, sog'liqni saqlashni boshqarish organlarining analitik ishida ham foydalanish imkonini berish uchun mo'ljallangan.
Komponent quyidagilarni ta'minlaydi:
"Vaksinatsiyani boshqarish" komponenti milliy sog'liqni saqlash tizimi miqyosida vaksinatsiya jarayonlarini boshqarish uchun yagona standartlashtirilgan raqamli servisni yaratish maqsadida ishlab chiqilmoqda.
Komponentning vazifasi vaksinatsiya haqidagi ma'lumotlarning tarqoqligini bartaraf etish, vaksinatsiya jarayonlarining shaffofligi va boshqaruvchanligini oshirish, shuningdek tibbiyot tashkilotlari, davlat organlari va analitik tizimlar o'rtasida ishonchli hamda o'z vaqtida ma'lumot almashinuvini ta'minlashdan iborat.
Komponent quyidagilarni ta'minlaydi:
Vaksinatsiya jarayoni milliy taqvim, u shakllantiradigan tavsiya va yuborilgan doza bir-biriga qanday bog'lanishini ko'rsatadi.
Amalda yuqorida tavsiflangan bir nechta komponent bir xil FHIR resurslari bilan almashadi. Ushbu diagramma resurs darajasiga tushadi: har bir komponent qaysi resurslarga egalik qiladi va ulardan qaysilari boshqa komponent bilan bog'lanadi. Oddiy chiziqlar ikki komponentning keng integratsiyasini yoki ikkala komponent yopiq bo'lganda bitta chiziqqa birlashtirilgan bir nechta resurs aloqasini, strelkalar esa muayyan resursning bir komponentdan boshqasiga o'tishini ko'rsatadi. Ko'chirish uchun sudrang, masshtabni o'zgartirish uchun aylantiring, aloqalarni ko'rish uchun resurs, komponent yoki legenda elementiga sichqonchani olib boring yoki tab bilan o'ting. ★ komponentning o'zi javobgar bo'lgan resursni belgilaydi; qolganlarini u ular uchun javobgar komponent bilan birgalikda ishlatadi.
Komponent resurslarini ochish uchun uni bosing; ★ komponent javobgar bo'lgan resurslarni belgilaydi. Aloqalarni ko'rish uchun resurs, komponent yoki legenda elementiga sichqonchani olib boring yoki tab bilan o'ting.